Η Ευρώπη καταργεί τα memes και την ελευθερία

June 22, 2018

by — Posted in Άλλα

Πριν καιρό, είχα γράψει το άρθρο “Είμαστε κοντά σε μια Οργουελική κοινωνία;“. Το άρθρο αναφερόταν σε αυτούς που έλεγαν ότι η κοινωνία μας τείνει να γίνει οργουελική. Για όσους δε ξέρουν σε τι αναφέρομαι ακολουθεί ένα απόσπασμα από το άρθρο αυτό:

 

Το δυστοπικό μυθιστόρημα του George Orwell, 1984 θεωρείται από τα σημαντικότερα βιβλία του 20ου αιώνα. Το μυθιστόρημα αυτό λαμβάνει χώρα στο μελλοντικό, για εκείνη την εποχή, 1984 όταν το ολοκληρωτικό καθεστώς Ingsoc (English Socialism) έχει επικρατήσει στην υπερ-χώρα Ωκεανία μετά την πολυπόθητη επανάσταση κατά του καπιταλισμού που συντελέστηκε.

Το καθεστώς αυτό ξεφεύγει από τα όρια των ολοκληρωτικών καθεστώτων που γνωρίζουμε. Στο Ingsoc η διαμόρφωση της προσωπικότητας δεν έχει καμία σημασία. Δεν υπάρχουν επιχειρήσεις, δεν υπάρχουν προϊόντα, δεν υπάρχει απόλαυση, ούτε υλική, ούτε συναισθηματική. Οι άνθρωποι είναι ίδιοι, πανομοιότυποι, χωρίς ενδιαφέροντα, χωρίς χαρακτήρα, χωρίς ενθουσιασμό. Οτιδήποτε μπορεί να αναπτύξει την σκέψη, ελευθερία, παιδεία, βιβλία, τύπος, διαπροσωπικές σχέσεις, φέρεται ως άχρηστο και περιττό. Δεν χρειάζονται σχολεία, οικογένεια, διασκέδαση. Οι άνθρωποι είναι πιο ευτυχισμένοι χωρίς σκέψη.

Έτσι κι αλλιώς τους έχουν φανατίσει με έναν ανύπαρκτο πατριωτικό πόλεμο, ένα ανύπαρκτο μεγάλο κίνδυνο, ένα ανύπαρκτο αδίστακτο εχθρό.

Ο πόλεμος είναι ειρήνη.

Η ελευθερία είναι σκλαβιά.

Η άγνοια είναι δύναμη.

Όλοι πιόνια στα χέρια της κυβέρνησης, του Μεγάλου Αδερφού του ανύπαρκτου μεγάλου αδερφού. Ο Μεγάλος Αδερφός είναι αυτός που παρατηρεί και παρακολουθεί τους πάντες και τιμωρεί με θάνατο αυτόν που θα υποπέσει στο έγκλημα της σκέψης. Αφού όμως αγαπήσει τον Μεγάλο Αδερφό. Αφού γιατρευτεί από την σκέψη.

Οι άνθρωποι σε αυτή την κοινωνία δεν έχουν παρελθόν. Εφόσον δεν δουλεύουν το μυαλό τους δεν έχουν μνήμη. Δεν έχουν αναμνήσεις. Όποιος ελέγχει το παρελθόν ελέγχει το μέλλον, και όποιος ελέγχει το παρόν ελέγχει το παρελθόν.

 

Το άρθρο κατέληγε στην ουσία στο ότι μάλλον ψάχνουμε σε λάθος μέρος για βρούμε κοινωνίες που τείνουν στη δυστοπία που φαντάστηκε ο Όργουελ. Και εν μέρη είχα δίκιο. Η δύση, συγκριτικά με χώρες που βιώνουν άγρια κομουνιστικά και δικτατορικά καθεστώτα μοιάζει πολύ μακριά από τέτοιες δυστοπίες. Είναι ένα μέρος ελευθερίας και δημοκρατίας. Οι διαθέσεις της ευρωπαϊκής ένωσης τον τελευταίο καιρό όμως τείνουν να διαψεύσουν αυτόν τον ισχυρισμό με το άρθρο 13 του νέου νόμου το οποίο ουσιαστικά απαγορεύει τα memes!

 

 

Μπορεί τα memes να φαίνονται ως αθώα αστείο στο internet, αλλά στη πραγματικότητα μπορούν να έχουν πολύ μεγάλη επιρροή στις μάζες. Αυτό συμβαίνει επειδή μπορούν με πολύ εύπεπτο τρόπο να θίξουν ένα πολιτικό ζήτημα και να πείσουν τον κόσμο.

Ο αλγόριθμος με τον οποίο η ευρωπαϊκή ένωση σχεδιάζει να εφαρμόσει το νόμο αυτό, θα εντοπίζει και θα λογοκρίνει περιεχόμενο το οποίο διαδίδει μίσος. Το τι μπορεί να πάει στραβά με αυτή τη προσέγγιση το είδαμε με την αντίστοιχη τακτική του youtube το οποίο μπλόκαρε βίντεο τα οποία περιείχαν περιεχόμενο με το οποίο η εταιρία δε συμφωνούσε. Το περιεχόμενο αυτό, όσο αφορά τα πολιτικά βίντεο, προερχόταν από κανάλια που στρέφονταν ενάντια στην αριστερά. Ένα παράδειγμα στο παρακάτω βίντεο:

 

Πολιτικά κόμματα και οι ίδιες οι εταιρίες θα μπορούν πλέον να λογοκρίνουν posts τα οποία είναι αντίθετα με τη πολιτική τους ατζέντα, αλλά τείνουν να γίνουν viral. Μέσα σε όλα τα υπόλοιπα ο νόμος θεσπίζει ακραία copywrites τέτοια ώστε να μην είναι νόμιμο να μπορείς να ανεβάσεις ένα screenshot από ένα άρθρο χωρίς την άδεια του site. Και φυσικά θα λογοκρίνεται οτιδήποτε ανεβάζεις όπως parody videos, comments, blog posts, κώδικα, livestream  κτλ. Πρόκειται για κάτι τόσο επικίνδυνο που είναι ικανό να αλλάξει το πως θα βλέπουμε την Ευρώπη από εδώ και πέρα.

Είναι δεδομένο ότι το internet είναι πολύ ικανό στο να διαμορφώνει απόψεις. Σύμφωνα με έρευνες, ο αλγόριθμος της google είναι ικανός να κρίνει τον νικητή των εκλογών! Το  ίδιο συμβαίνει και στα κοινωνικό δίκτυα. Το feed που βλέπετε στο facebook είναι ικανό να διαμορφώσει τις επιλογές σας, ακόμα και τον χαρακτήρα σας, είτε σας αρέσει είτε όχι. Ο αλγόριθμος στο facebook υποθέτουμε ότι βασισμένος στα ενδιαφέροντά σας προσπαθεί να σας προτείνει περιεχόμενο στο οποίο θα καταναλώσετε περισσότερο χρόνο. Αυτό από μόνο του πιθανών να μη σας ακούγεται σωστό, πόσο μάλλον αν προσθέσουμε στην εξίσωση τη λογοκρισία που ετοιμάζει ο νόμος της ΕΕ. Φανταστείτε ότι ένα μέσο που μπορεί να κρίνει αποτελέσματα εκλογών θα μπορεί πλέον και με το νόμο να λογοκρίνει περιεχόμενο.

Η λογοκρισία είναι η αρχή του ολοκληρωτισμού. Είναι το πρώτο βήμα που επιλέγει κάποιος για να ελέγξει τις μάζες. Αυτή η τεχνική χρησιμοποιείται εδώ και πολλά χρόνια με τη βοήθεια μέσων πολύ πιο αδύναμων στη διαμόρφωση γνώμης από το internet με μεγάλη μάλιστα επιτυχία. Η ελευθερία του λόγου είναι κάτι αδιαπραγμάτευτο στις ελεύθερες κοινωνίες. Ακόμα και όταν το περιεχόμενο μπορεί να θίγει και να προσβάλει ορισμένους ανθρώπους, είναι ανήθικο να τους λογοκρίνεις, γιατί στην ουσία καταργείς και τη σάτιρα, που κάνει ακριβώς αυτό.

 

Κλείνοντας αυτό το μικρό blog post ( διαβάστε το πριν το λογοκρίνουν!!) θα ήθελα να εκφράσω έναν προβληματισμό που προκύπτει μέσα από αυτή τη συζήτηση. Γιατί είμαστε τόσο εύκολα διαχειρίσιμοι; Γιατί μπορεί ένας αλγόριθμος να οδηγήσει χιλιάδες ανθρώπους σε μία άποψη με τους ανθρώπους αυτούς μάλιστα να πιστεύουν ακράδαντα ότι η επιλογή ήταν δικιά τους; Σίγουρα, αν μιλήσουμε πιο φιλοσοφικά, οι επιλογές κανενός δεν είναι δικές του, αλλά προέρχονται από τις εμπειρίες που έχει ζήσει ο καθένας, από τα άτομα που έχει συναναστραφεί και τα γονίδιά του. Δεν υπάρχει κάτι κακό σε αυτό όμως. Αυτό είναι η φυσική ροή των πραγμάτων. Το κακό είναι όταν κάποιος συνειδητά χειραγωγεί τις γνώμες. Συνεπώς πρέπει να μην αφήσουμε καμία κυβέρνηση να μπορεί να χειραγωγεί τόσο εξόφθαλμα τις γνώμες από τη μία, αλλά από την άλλη πρέπει να φτιάξουμε τον ίδιο μας τον εαυτό. Να τον κάνουμε να μπορεί να αντισταθεί στη προπαγάνδα και να μπορεί να καταλάβει πότε ένας μέσο προσπαθεί να τον χειραγωγήσει. Να έχει κριτική σκέψη και να μπορεί να αναζητά μόνος του τη γνώση, χωρίς να περιμένει κανένα news feed να του τη δώσει. Γενικά να βρίσκεται σε αυξημένα επίπεδα συνείδησης.

Κατηγορούμε την κοινωνία, τους αλγόριθμους του facebook κτλ, επειδή κανείς δε μας έμαθε να είμαστε υπεύθυνοι για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα μας. Περιμένουμε πάντα από την κοινωνία να επιβάλει νομοθεσίες, αντί να πειθαρχίσουμε τον εαυτό μας μόνοι μας. Αποποιούμαστε με αυτό το τρόπο κάθε ευθύνη και αποκτάμε μια δικαιολογία να συνεχίσουμε τη μιζέρια μας.

 

 

 

 

 

Ακολουθήστε μας εδώ:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *